Pazartesi, 08 Ekim 2012 06:32

 


 

Abdurrahmân Nursî tarafından te’lif edilen 1335 (1919) baskısı Bedîüzzamân’ın Târihçe-i Hayâtı (1)(2) isimli eserde Bedîüzzamân’ın esâret yolculuğu ile ilgili ilk cümle şöyle: “Bi’l-âhare Van, Culfa(*), Tiflis, Kologrif, Kostroma’ya sevk ederler.” Hatt-ı Kur’ân’la; (3)
 بالآخره وان، جلفا ، تفليس، قولوغريف ، قوسترومايه سوق ايدرلر   

Ayni eserin Tenvir Neşriyat tarafından yapılan 1990 yeniyazı baskısında; “Bilahare Van, Celfa, Tiflis, Koloğrif, Kosturma’ya sevk ederler.”

1958’de Dr. Tahsin TOLA (r.a.) ve Ankara Gezici Vâizi Said ÖZDEMİR Ağabeyler tarafından neşredlilen Bedîüzzaman Said Nursî'de; “Sonra Ruslar esir edip; Van, Celfa, Tiflis, Kıloğrif, Kosturma’ya sevkederler.”

Yeni Asya 2008 nüshasında; “Sonra Ruslar esir edip, Van, Celfa, Tiflis, Kiloğrif, Kosturma’ya sevk ederler.”

Örnekleri onlarca, yüzlerce çoğaltabiliriz...
Görüleceği gibi eserler arasında Van ve Tiflis hâriç esâret güzergâhında zikredilen beş yerden üçünün yazılışında farklılıklar var!..
Bedîüzzamân’ın Târihçe-i Hayâtı’nın orijinal baskısındaki Kostroma (3), ulaşabildiğim eserlerin (ister yeniyazı, ister Kur’ân yazısı olsun) tamâmında Kosturma olmuş!?..
Kostroma’nın yazılışı, Türkçe ve başka dillerdeki haritalarda ve Risâle-i Nur Külliyâtı hâricindeki internet kaynaklarında da (4) Bedîüzzamân’ın Târihçe-i Hayâtı’nın 1919 baskısı ile birebir örtüşüyor..
جلفا " Culfa; Celfa şeklinde okunmaya müsâid.. Bunu, araştırma imkânlarının sınırlı olduğu şartlar için müsâmaha ile karşılamak mümkün.. Ama " قولوغريف " Kologrif ve " قوستروما " Kostroma için, değil!.. Çünkü bu ikisinin başka türlü okunması imkânsız gibi birşey!..   
Bir kâtip veyâ baskı hatâsı söz konusu olmalı..
Hatânın sebebi her ne olursa olsun, nerede ise; yarım, hattâ üç çeyrek asır devâmını yayıncılar nasıl îzah edecekler bilemiyoruz?..
Yok, Kosturma doğru ise, ilgililerden yine tatmin edeci bir açıklama beklemek hakkımız var..
Bekliyoruz..
 
Bilâl Tunç
 

(1)

alt(2)

alt(3)
 

(4) http://en.wikipedia.org/wiki/Kostroma 
 

 Not: Arşiv Belgeleri Işığında Bedîüzzaman Said Nursî ve İlmî Şahsiyeti, Ahmed Akgündüz, 2013, s.945'deki el yazma belge de yukarıdaki tesbitleri desdekliyor:

"... Rusya'da Kostroma vilâyetinde hâl-i esâretde bulunan ..."

 

Ayrıca bknz: http://www.risaletashih.com/index.php/ihzariye/107-19-yy-da-kostroma

 

B. Tunç